Với AA Corporation, “Go Global” – vươn ra toàn cầu là chiến lược đã được theo đuổi trong suốt hơn 35 năm qua.
Tâm thế “đi trước một bước”
Năm 1998, chúng tôi đã thi công công trình khách sạn Hilton Colombo tại Sri Lanka, cung cấp toàn bộ đồ nội thất công cộng và phòng ở cho công trình đẳng cấp 6 sao này.
Thời điểm đó, chúng tôi chỉ có vỏn vẹn 150.000 USD để thực hiện một công trình trị giá 3 triệu USD. Chúng tôi chỉ dựa trên tinh thần quyết tâm và sự tự tin để làm việc tại nước ngoài. Nhờ vậy, chúng tôi từng bước đi tới thực hiện nhiều công trình lớn, chứng minh năng lực cạnh tranh toàn cầu của DN Việt Nam với thị trường thế giới.
Con đường “Go Global” không hề đơn giản của AA đã chứng minh DN Việt Nam đủ sức ra nước ngoài thực hiện những công trình tầm cỡ quốc tế. Tại một hòn đảo xa xôi ở Caribbean, chúng tôi đã làm khách sạn Park Hyatt St. Kitts Christophe Harbour. Để hoàn thành công trình trị giá 7 triệu USD này, chúng tôi đã bố trí 200 công nhân lưu trú tại đảo trong hơn một năm rưỡi. Công ty đã cạnh tranh trực tiếp và thắng thầu với một công ty của Anh nhờ vào giá cả và dịch vụ tốt. Tiếp đó, chúng tôi cũng thực hiện các công trình khác tại Dominica. Gần đây nhất, chúng tôi đang thi công tại đảo Finolhu ở Maldives – một công trình cao cấp có giá thuê villa khoảng 12.000 USD một đêm.
Bị động là mất thế cạnh tranh
Ngành gỗ và nội thất là một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam. Tuy nhiên, trong gần 25 năm qua, ngành gỗ nói chung và DN trong nước nói riêng chủ yếu chỉ làm gia công, luôn phụ thuộc vào đối tác thương mại nước ngoài. Điều này đã làm mất đi nhiều lợi thế cạnh tranh về thương hiệu quốc gia.
Chúng ta cần nhận ra rằng, dù đang đối mặt với những thách thức như thuế quan (ví dụ như Hoa Kỳ là 20%), nhưng so với các đối thủ cạnh tranh lớn như Trung Quốc – quốc gia xuất khẩu nội thất số 1 thế giới – mức thuế của ta hiện vẫn đang thấp hơn một nửa. Đây là cơ hội để DN Việt Nam mạnh dạn bước trực tiếp vào thị trường nước ngoài, không phải là thời gian để DN tính toán ứng phó với thuế quan mới của Hoa Kỳ, mà cần đi trước một bước về những đột phá chứ không thể đi theo lối mòn.
Mô hình tăng trưởng mới và tâm thế chủ động
Để không chỉ xuất khẩu được mà phải xuất khẩu có lãi và bền vững, ngành gỗ cần chuyển đổi mô hình tăng trưởng, khai thác giá trị thặng dư cao của chuỗi cung ứng. Việc đầu tiên là phải chủ động nghĩ ra những mô hình xuất khẩu có giá trị gia tăng cao hơn, thay vì chỉ xuất khẩu theo đơn đặt hàng truyền thống.
Thứ hai, DN cần chuyển từ sản xuất nội thất gỗ sang nội thất toàn diện. Ví dụ, các công ty như Trần Đức, Tavico đã xuất khẩu cả nhà gỗ bao gồm nội thất bên trong lẫn công trình. Mô hình này mang lại giá trị gia tăng rất cao. Kế đó, cần có chiến lược chuyển từ phân khúc thấp/trung bình sang phân khúc cao cấp. Thực tế, với nội lực hiện nay của các DN, công nghiệp nội thất Việt Nam hoàn toàn đủ tự tin để bước vào phân khúc này.

Song song với chuyển đổi phân khúc, ngành nội thất cần mạnh dạn chuyển đổi mô hình từ B2B sang B2B2C hoặc B2C. DN cần trực tiếp tiếp cận khách hàng, bao gồm cả việc xây dựng kênh bán hàng trực tuyến.
Điều kiện tốt nhất để có thể tiếp cận khách hàng cuối là tăng hàm lượng chất xám thông qua đầu tư thiết kế, marketing và phát triển sản phẩm. Đây cũng là nền tảng để DN bước vào phục vụ trực tiếp các công trình, dự án trên thế giới. Hiện nay, các thị trường lớn như châu Âu và Hoa Kỳ đều rất chú trọng tiêu chuẩn ESG. DN cần đi trước, tập huấn để chủ động có được các chứng chỉ này khi “Go Global”.
Thời gian qua, ngành đã có được sự đồng hành của Nhà nước trong các chính sách hỗ trợ, để có điều kiện phát huy mạnh mẽ hơn, ngành nội thất cần có những DN đầu ngành tạo nên nguồn cảm hứng, giúp các DN khác có thêm tự tin để làm theo.
Sau sáp nhập địa giới hành chính, Thành phố Hồ Chí Minh hiện đang chiếm khoảng 70% sản lượng chế biến sản xuất gỗ xuất khẩu của cả nước. Do vậy, việc xây dựng thương hiệu nội thất cho thành phố – nơi hiện tập trung 70% DN xuất khẩu – rất cần các cơ quan ban ngành chú ý.
Để thực hiện chiến lược “Go Global” thành công, DN cần một lực lượng nhân lực đủ lớn và vững mạnh về quản trị, thương mại và công nghệ. Đồng thời, ngoài các kênh truyền thống như Hoa Kỳ và châu Âu, chúng ta cần xây dựng mạng lưới đối tác trên toàn thế giới để mở rộng thị trường
Với một chiến lược đúng đắn, một tâm thế chủ động, cùng sự đồng hành của Nhà nước và các hiệp hội, ngành chế biến gỗ của Thành phố Hồ Chí Minh sau sáp nhập có thể chạm đến con số xuất khẩu 14 tỷ USD vào năm 2025, trong đó 80% là sản phẩm đạt tiêu chuẩn xanh. Từ đó, ngành hoàn toàn có thể kỳ vọng đạt được mục tiêu lớn hơn: Thành phố Hồ Chí Minh trở thành trung tâm đồ gỗ và nội thất thế giới.
Nguyễn Quốc Khanh, Chủ tịch AA Corporation
H.V ghi