Hành trình 4 năm chuyển đổi số
Trong suốt 4 năm qua, Nghĩa Sơn đã chủ động tham gia sâu vào các sân chơi thương mại điện tử (TMĐT) toàn cầu như Amazon, Wayfair và đặc biệt là 2 năm “thực chiến” trên Alibaba – những nền tảng đang nắm giữ vai trò chi phối trong dòng chảy thương mại nội thất xuyên biên giới.
Thực tiễn thị trường ghi nhận những cá nhân kinh doanh trên sàn có thể đạt doanh thu từ 100 đến 300 triệu USD mỗi năm, trong khi một số doanh nghiệp (DN) lớn có khả năng chạm mốc tới 800 triệu USD – những con số mà mô hình kinh doanh truyền thống rất khó giúp DN Việt Nam vươn tới trong cùng khoảng thời gian. Hành trình 4 năm của Nghĩa Sơn chứng minh nếu có chiến lược đúng, kiên trì và biết tận dụng “đường cao tốc số”, DN Việt hoàn toàn có thể bước vào cuộc chơi doanh thu hàng trăm triệu USD thay vì mãi hài lòng với đơn hàng nhỏ lẻ.
Khi phương thức cũ không còn là “chìa khóa vàng”
Năng lực sản xuất là điểm mạnh đã được khẳng định của DN nội thất Việt Nam, nhưng chỉ sản xuất giỏi là chưa đủ để bứt phá trong kỷ nguyên số. Phần lớn DN vẫn vận hành theo quán tính cũ: tập trung gần như tuyệt đối vào xưởng, dây chuyền, đơn hàng gia công, trong khi hoạt động xây dựng thương hiệu và kênh bán hàng hiện đại lại đi theo lối mòn, manh mún, thiếu chiến lược dài hạn.
Bước vào môi trường kinh doanh số, không ít DN thừa nhận họ rơi vào trạng thái “không biết bắt đầu từ đâu, sáng tạo như thế nào”. Bởi mỗi nền tảng như Amazon hay Alibaba đều có mô hình quản trị, thuật toán hiển thị, cơ chế quảng cáo và “luật chơi” riêng. Cùng với đó, sự thiếu chuẩn bị về hệ thống kho bãi, năng lực quản trị tại các thị trường trọng điểm như Hoa Kỳ, cũng như cách xây dựng thương hiệu trên nền tảng số đang là những nút thắt vô hình, bó hẹp khả năng bứt tốc của DN Việt Nam.
Để chuyển mình thành công trên các nền tảng số, DN cần một chiến lược rõ ràng, có lộ trình, có đối tác đồng hành. Kinh nghiệm từ hành trình của Nghĩa Sơn cho thấy điều đầu tiên DN cần là dám kết nối và dám chia sẻ. Việc tham gia các hội nhóm ngành hàng, hiệp hội chuyên ngành, cộng đồng những DN đang thực chiến trên sàn là cơ hội để học những bài học va chạm thực tế mà không một giáo trình hay khóa học lý thuyết nào có thể cung cấp đầy đủ.
Song song với đó, quản trị rủi ro và tận dụng hệ sinh thái hỗ trợ phải được xem là yêu cầu bắt buộc khi bước vào TMĐT. DN cần chủ động liên kết với các đối tác về kho bãi, dịch vụ fulfillment, đơn vị quản trị vận hành tại thị trường sở tại như Hoa Kỳ để tối ưu chi phí, rút ngắn thời gian giao hàng và giảm thiểu lỗi trong quá trình xử lý đơn. Tận dụng khung hỗ trợ từ các hiệp hội, chương trình xúc tiến, các đơn vị tư vấn chuyên nghiệp sẽ giúp DN tiết kiệm được chi phí khi bước chân vào sân chơi toàn cầu.
Tránh điểm nghẽn của tăng trưởng
Điểm ưu việt nhất của TMĐT nằm ở khả năng mở rộng quy mô kinh doanh với tốc độ mà mô hình truyền thống khó có thể theo kịp. Có những trường hợp chỉ trong 9 tháng đến 4 năm trên sàn đã đạt mức doanh thu mà một DN nếu đi theo con đường cũ, có thể mất cả chục năm vẫn chưa chạm tới. Điều này có nghĩa nếu không chuẩn bị sẵn nền tảng cho sự mở rộng thì chính mình sẽ là điểm nghẽn của tăng trưởng.
Tâm lý nước lên, thuyền lên không phù hợp trong môi trường số, nơi người mua có vô số lựa chọn và gần như không bao giờ chờ đợi. DN bước vào TMĐT phải sẵn sàng cả về năng lực sản xuất linh hoạt, khả năng đảm bảo chất lượng đồng nhất, hệ thống quản trị đơn hàng và tồn kho theo thời gian thực, đội ngũ chăm sóc khách hàng đa kênh, cũng như tư duy marketing số lấy dữ liệu làm trung tâm. Bởi ở môi trường online, chỉ một lần chậm trễ, một lần giao sai hoặc chăm sóc kém, DN có thể mất khách hàng mãi mãi.
Bước chân vào TMĐT, DN phải chấp nhận không có bảo chứng rằng cứ tham gia là sẽ thắng ngay. Tuy nhiên, đổi lại, đây là con đường ngắn nhất để thương hiệu nội thất Việt Nam tiếp cận trực tiếp người dùng cuối trên phạm vi toàn cầu, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào các khâu trung gian. Khoảng cách giữa một xưởng sản xuất ở Việt Nam và phòng khách của một gia đình tại Hoa Kỳ, châu Âu hay Nhật Bản giờ chỉ còn tính bằng vài cú nhấp chuột – nếu DN biết cách đi đúng “đường cao tốc số”.
Nhìn vào những con số tăng trưởng ấn tượng của TMĐT nội thất toàn cầu, đối chiếu với năng lực sản xuất đã được kiểm chứng của DN Việt Nam, dư địa để bứt phá là rất lớn. Vấn đề không còn là có nên tham gia hay không, mà là sẽ tham gia như thế nào, với chiến lược gì và cùng ai đồng hành. Nếu cộng đồng DN nội thất Việt Nam biết dựa vào nhau, chia sẻ nguồn lực, kinh nghiệm và cùng xây dựng một hệ sinh thái hỗ trợ lẫn nhau trên các nền tảng số, thương hiệu nội thất
Việt Nam sẽ không chỉ là gia công phía sau hậu trường, mà là những tên tuổi đứng ở tuyến đầu chuỗi giá trị.
Huỳnh Lê Đại Thắng – Nhà sáng lập Nghĩa Sơn Furniture
