Từ nhân tạo đến tự nhiên

Phát triển bền vững đã trở thành kim chỉ nam cho những hoạt động nghiên cứu, sáng tạo của các nhà khoa học, các studio thiết kế trên thế giới. Thành quả mà những nỗ lực này có được là các giải pháp vật liệu hoàn toàn mới, có thể ứng dụng vào nhiều ngành nghề, từ xây dựng, sản xuất nội thất, thời trang…

 

Kem từ rác thải

Eleonora Ortolani, một sinh viên tốt nghiệp Central Saint Martins (Anh), đã tạo ra bát kem vani mà cô tin rằng có thể là thực phẩm đầu tiên trên thế giới được làm từ rác thải nhựa. Loại kem này được tạo ra bằng cách phân hủy một lượng nhỏ chất thải nhựa PET bằng vi khuẩn biến đổi gen để tạo ra vanillin tổng hợp – phân tử hương vị trong vani.

Ảnh: Mael Henaff

Quy trình ban đầu được các nhà nghiên cứu từ Đại học Edinburgh phát triển này tạo ra hương liệu giống hệt về mặt hóa học với vanillin có nguồn gốc từ dầu thô, loại hương liệu thường được bán trong các cửa hàng. Sự khác biệt duy nhất là nó sử dụng nguyên liệu tái chế thay vì nguyên liệu hóa thạch nguyên chất.

Tấm ốp điện hóa giữ nhiệt

Các nhà nghiên cứu thuộc Đại học Chicago đã phát triển một vật liệu ngoại thất “mô phỏng tắc kè hoa” có thể thay đổi màu hồng ngoại – màu hiện lên trên ảnh nhiệt – dựa trên nhiệt độ ngoài trời để giữ cho các tòa nhà mát mẻ vào mùa hè và ấm áp vào mùa đông.

Vật liệu có thể giúp sưởi ấm và làm mát các tòa nhà. Ảnh: Hsu Group

Vật liệu composite này sẽ có màu vàng trên ảnh nhiệt vào ngày nóng vì nó tỏa nhiệt, và có màu tím vào những ngày lạnh vì nó giữ nhiệt. Sự thay đổi màu sắc này được kích hoạt bằng một xung điện nhỏ, làm lắng đọng đồng trên một lớp phim mỏng hoặc loại bỏ nó. Kỹ sư vật liệu Po-Chun Hsu cho biết: “Về cơ bản, chúng tôi đã tìm ra cách sử dụng ít năng lượng để xử lý một tòa nhà như với một con người. Bạn mặc thêm một lớp áo khi lạnh và cởi bớt một lớp áo khi nóng”.

Chất nhuộm màu gốc sinh học

Studio thiết kế Loop Loop của Hà Lan đã phát triển một “quy trình nhuộm nhôm gốc thực vật đầu tiên trên thế giới”, sử dụng chất nhuộm màu gốc sinh học thay vì chất nhuộm màu có nguồn gốc từ dầu mỏ.

Nhuộm nhôm gốc thực vật đầu tiên trên thế giới. Ảnh: Loop Loop

Dự án Local Colour điều chỉnh quy trình mạ anodizing truyền thống, bao gồm sử dụng dòng điện để oxy hóa kim loại, tạo ra bề mặt rỗ có khả năng hấp thụ màu trước khi nhúng vào một dung dịch chất nhuộm màu gốc nước. Cho đến nay, studio này đã tạo ra bốn giải pháp khác nhau – màu hồng đậm làm bằng rễ cây madder, màu vàng sáng được làm từ hành đỏ, màu tím ấm và màu vàng mù tạt có nguồn gốc từ các loại hoa.

Da tổng hợp từ vi khuẩn

Công ty khởi nghiệp Modern Synthesis ở Anh đã phát triển một loại da thay thế không chứa nhựa, có lớp phủ giống như da bò nhưng có thể giảm lượng khí thải nhà kính tới 65 lần so với da thật.

Ảnh: Modern Synthesis

Vật liệu này được tạo ra từ vi khuẩn phát triển trên khung sợi và được nuôi bằng đường thải của các ngành công nghiệp khác, chuyển đổi thành vật liệu bền, nhẹ gọi là nanocellulose. Thương hiệu thời trang Đan Mạch Ganni đã sử dụng vật liệu này để tạo ra một phiên bản túi Bou, ra mắt tại London Design Festival và có thể được thương mại hóa trong năm 2025.

Bê tông tự phục hồi

Năm nay, các nhà nghiên cứu từ MIT và Harvard đã gây chú ý khi phát hiện ra thành phần bí mật trong bê tông La Mã “tự phục hồi” và đang có ý định đưa ra thị trường.

Công trình kiến trúc Pantheon được dùng vôi sống để phục hồi. Ảnh: Pexels

Các nhà khoa học cho rằng công thức cổ xưa đã giúp các công trình kiến trúc như Pantheon tồn tại hàng thiên niên kỷ dùng vôi sống (quicklime) thay vì vôi tôi (slaked lime) như bê tông hiện đại. Khi nước mưa chảy qua các vết nứt hình thành theo thời gian trong bê tông và chạm vào các mảng vôi sống trong bê tông, nó sẽ tạo ra dung dịch bão hòa canxi kết tinh lại để “phục hồi” các vết nứt.

Ca Dao (Nguồn: Dezeen)

Chia sẻ bài viết:

Tin mới nhất

TMĐT: Cánh cửa để doanh nghiệp Việt chuyển đổi từ hàng “Made in Vietnam” sang “Made by Vietnam”

Trong bối cảnh thương mại toàn cầu nhiều biến động, các rào cản thương mại gia tăng và hành vi tiêu dùng thay đổi nhanh chóng, thương mại điện tử xuyên biên giới đang nổi lên như một “cánh cửa” giúp doanh nghiệp tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng toàn cầu, giảm phụ thuộc vào các kênh phân phối truyền thống và các thị trường trọng điểm quen thuộc....

Chìa khóa khai thác sức bật công nghệ

Đầu tư hàng trăm tỷ đồng vào dây chuyền sản xuất hiện đại với robot và CNC mà không đầu tư tương xứng vào R&D và thiết kế giống như mua siêu xe nhưng chỉ chạy trên đường đất. ...

Cuộc cách mạng nội thất dành cho thế hệ đô thị

Từ một chiếc kệ sách Thụy Điển bán chạy nhất lịch sử đến những bộ bàn làm việc lắp ráp trong 15 phút, thị trường nội thất Ready-to-Assemble đang định nghĩa lại cách hàng triệu người trẻ tạo dựng không gian sống. Đâu là bí quyết chinh phục người tiêu dùng hiện đại?...

Ngành gỗ trước bước ngoặt chuyển đổi mô hình

Mô hình tăng trưởng dựa chủ yếu vào gia công và tối ưu chi phí tiến dần đến ngưỡng bão hòa. Làn sóng AI, tự động hóa, thương mại điện tử và kinh tế dữ liệu đang tái định hình toàn bộ chuỗi giá trị ngành nội thất. Ngành gỗ Việt Nam đang đứng trước một lựa chọn mang tính bước ngoặt....

Khẳng định vị thế “make in Vietnam”

Năm 2026 được kỳ vọng là năm bản lề để ngành gỗ không chỉ phục hồi mà còn bứt phá mạnh mẽ trên bản đồ nội thất thế giới. Với những nền tảng vững chắc đã được xây dựng, ngành gỗ đang hướng tới những cột mốc phát triển mới đầy lạc quan....

Đặt cược dài hạn cho khoa học vật liệu

Từ bài toán bề mặt của ngành gỗ xuất khẩu đến nỗ lực chuẩn hoá kỹ thuật sơn mài công nghiệp thay thế sơn mài truyền thống, Sơn Hoa Việt đang thử mở ra một cách tiếp cận mới, nơi năng lực vật liệu mới trở thành lợi thế cạnh tranh của cả chuỗi sản xuất....

Chuyển đổi số sản xuất: Việt Nam tiến sâu vào vận hành thực tế

Khảo sát của CEL với 136 doanh nghiệp (DN) sản xuất tại Việt Nam cho thấy chuyển đổi số đang diễn ra thông qua những điều chỉnh cụ thể trong cách vận hành, từ kế hoạch sản xuất đến theo dõi tồn kho và luồng cung ứng....

Chương trình tư vấn chuyên sâu 1-1: Hạ tầng dữ liệu & báo cáo cho DN sản xuất

Chương trình thuộc Dự án Trung tâm Chuyển đổi Kép (do Bộ Tài chính chủ quản, Chính phủ Đức tài trợ và GIZ triển khai)...