BoKlok được thành lập vào giữa thập niên 1990, từ thỏa thuận hợp tác giữa tập đoàn xây dựng Thụy Điển Skanska, tập đoàn xây dựng lớn thứ năm thế giới, với IKEA, nhằm xây dựng và thiết kế những ngôi nhà giá rẻ, tất nhiên là đi kèm nội thất IKEA.
Gã khổng lồ nội thất bắt tay với ông lớn xây dựng
Tổng giám đốc điều hành Skanska khi đó, Melker Schörling, và nhà sáng lập IKEA, Ingvar Kamprad, đã quyết định cùng nhau phát triển một ý tưởng về những ngôi nhà tốt dành cho những người có thu nhập trung bình: Cung cấp nhà ở giá cả phải chăng, thoải mái và tiết kiệm năng lượng.
Thụy Điển, Na Uy, Đan Mạch và Phần Lan là những quốc gia đầu tiên hưởng lợi từ dự án này. BoKlok đã bàn giao hơn 15.000 căn hộ mới trên khắp bán đảo Scandinavia. Năm 2019, BoKlok được giới thiệu đến vương quốc Anh.
Nhà “đóng gói phẳng”
BoKlok là một ý tưởng đột phá về nhà ở, mang đến những căn hộ tiết kiệm diện tích, tiện dụng và chất lượng cao, với mức giá cho phép nhiều người có thể sở hữu một ngôi nhà vừa phong cách vừa thoải mái. Nó còn được gọi là “nhà đóng gói phẳng nâng cấp”, tự hào với việc sử dụng tối đa các nguồn tài nguyên hạn chế và bền vững.
Cũng giống như những sản phẩm khác từ IKEA, giá nhà ở được giữ ở mức hợp lý nhờ thiết kế tiêu chuẩn, đơn giản và sản xuất số lượng lớn. Đến 90% ngôi nhà được hoàn thiện ở nhà máy và chỉ 10% là tại công trường. Điều đó đồng nghĩa có ít người làm việc tại công trường hơn, trong thời gian ngắn hơn, tạo ít rác thải hơn, đồng thời giảm hơn 75% số lượt vận chuyển đến công trường. Người lao động trong nhà máy làm việc hiệu quả hơn và thường phải di chuyển quãng đường ngắn hơn so với công nhân công trường. Thời gian cụ thể tùy thuộc vào quy mô và độ phức tạp của dự án. Nhưng khi ra công trường, các căn nhà có thể được lắp ráp chỉ trong một ngày. An toàn hơn, nhanh hơn và ít gây xáo trộn hơn cho hàng xóm. Nhờ đó, họ có thể tiết kiệm chi phí và kiểm soát chất lượng.
Với BoKlok, IKEA đã khéo léo thâm nhập thị trường nhà ở, và khi giá nhà tiếp tục vượt xa mức lương trung bình, công ty sẽ còn tiếp tục tìm được thị trường cho phân khúc nhà ở giá rẻ. Điều làm nên thành công của BoKlok chính là việc cắt giảm chi phí ở mọi công đoạn, để rồi lợi nhuận được chuyển lại cho người mua. Sự kết hợp của đất giá rẻ, thiết kế tiêu chuẩn thống nhất và nội thất sản xuất số lượng lớn cho phép IKEA có thể xây dựng cả những khu dân cư trọn gói mà không cần đến trung gian và các khoản phí môi giới của họ. Việc mua một căn hộ BoKlok cũng đơn giản như mua một chiếc giường mới tại IKEA – bạn chỉ cần đăng ký tại cửa hàng IKEA gần nhất để biết những căn hộ nào đang có sẵn.
Trong khi điều này đã đủ để tạo sự đột phá trên thị trường nhà ở thì IKEA – hay chính xác hơn là phòng thí nghiệm SPACE10 của IKEA – còn đưa ra một phiên bản BoKlok nâng cấp hơn nữa: Một ý tưởng mới cho tương lai của môi trường sống và làm việc. “The Urban Village Project” chia sẻ cùng mục tiêu với BoKlok – tạo ra một phong cách sống bền vững với giá cả phải chăng – nhưng còn tham vọng hơn: Thay đổi hoàn toàn thị trường nhà ở, bằng cách “vượt qua lợi ích của các nhà đầu tư ngắn hạn”. Điều này có nghĩa là dự án tìm kiếm nguồn tài chính thông qua việc hợp tác với các quỹ hưu trí, doanh nghiệp định hướng tương lai và chính quyền địa phương nhằm giảm chi phí, đồng thời kết hợp dự án với các mô hình hợp tác xã để giữ nhà ở trong tay cộng đồng. Tất cả sẽ được quản lý thông qua một ứng dụng gọn gàng, dễ sử dụng.
Đồng thời, IKEA cũng thông báo rằng họ sẽ bắt đầu sản xuất đồ nội thất robot cho không gian nhỏ. Ra mắt tại những nơi như Hồng Kông (Trung Quốc) và Nhật Bản, các căn hộ siêu nhỏ sẽ là những nơi đầu tiên được trải nghiệm lợi ích của nội thất Rognan, với khả năng biến đổi linh hoạt tùy theo nhu cầu sử dụng. Ý tưởng dẫn đến dự án này là bạn sẽ không sử dụng một khu vực nhất định nào đó trong căn hộ khi đang bận làm việc khác, chẳng hạn như không sử dụng giường khi đang nằm trên ghế sofa – và Rognan giúp tối đa hóa không gian một cách hiệu quả.
Tập trung vào tính bền vững
Bền vững là cốt lõi trong triết lý của BoKlok, gắn liền với mục tiêu của IKEA là trở thành doanh nghiệp tích cực với khí hậu vào năm 2030. Tất cả nhà BoKlok đều có khung gỗ và được tiền chế trong nhà máy thay vì xây dựng hoàn toàn tại công trường. Dấu chân carbon thấp hơn một nửa so với xây dựng thông thường. Đồng thời, các ngôi nhà cũng được bàn giao chỉ trong một nửa thời gian.
Các chi tiết bên trong được nhà “đóng gói” này thiết kế có chủ đích nhằm giảm thất thoát nhiệt, tăng hiệu quả và tiết kiệm nước. Đặc biệt, nhà trọn gói BokKlok có một số đặc điểm thiết kế rất đặc trưng Bắc Âu như kết cấu và ốp gỗ, sân trong khép kín, không gian sinh hoạt mở, trần cao và cửa sổ lớn. Theo nhà sáng lập, đây là quân át chủ bài để sản phẩm của họ phù hợp với văn hóa địa phương. Điều này có nghĩa là, mô hình ấy hoàn toàn có thể tùy biến ở các thị trường khác nhau trên thế giới.
Diệp An
